[not: vampirler edebiyatta gerçek; gerçek hayatta edebiyattır.]
[not: vampir edebiyatı ve ryo'ları ile ilgilenmiyorsanız yazının devamını okumayın]
[not: Yaşlı adam, "İlüminati gençleri işte böyle zehirliyor," diye fısıldadı. Gözleri gerçeğin ateşiyle parlıyordu. Yerinden doğruldu ve şömineye bir odun daha attı.]
"I shall cut off her head and fill her mouth with garlic, and I shall drive a stake through her body" -Abraham Van Helsing, M.D., D.Ph., D.Litt., etc.
Bram Stoker'ı, ölümünün yüzüncü yılında anıyorduk ve -old- World of Darkness insanları için bir Dracula incelemesi yapmanın zamanı çoktan gelmişti.
Aslında böyle bir şey yazmayı çok uzun süreden beri istiyordum. Genellikle FRP camiasında veya vampir edebiyatıyla ilgilenen kişilerle muhabbet ederken birisi çıkar ve "Abi vampirler gümüşten etkileniyor mu şimdi?" diye sorar. İlk tepkim içimde kabarak ufak sinir harbini yatıştırmak ve "Nerede?" diye sormak olur.
"Hangi sistemde, hangi yazarın mitinde?"
"Yani, işte genelde."
"Genelde diye bir şey yok. Her yazar farklı bir şey kurgular ve hepsininki kendi içinde doğrudur. Ha ama sen illa ki bir otoriter görüş istiyorsan... Bu işin temeli Drakula'dır. Drakula'da da gümüş vampirlere dokunmaz."
Tür: Gotik.
Dracula, yazım itibariyle Gotik Edebiyatın esaslı bir örneğidir.
Belirtmeliyim; Gotik edebiyatı günümüzün korku edebiyatıyla karıştırılıyor. Durum esasında öyle değil.
Gotik edebiyat, romantizm akımının folklorik korku öğeleriyle birleşmesiyle meydana gelmiş, ancak günümüz anaakım okuyucuları için ağır ve hatta bazen sıkıcı bile olabilen, özel bir türdür. En yılmaz
Edgar Allan Poe hayranları bile bu türün kimi örnekleri karşısında kurdeşen dökecek kadar bunalabilir. Tabii ki, 18inci ve 19uncuyüzyıl edebiyatında bir alt tür olan Gotik edebiyatı, 21inci yüzyıl korku edebiyatıyla kıyaslamaya kalkarsak büyük bir yanlışa düşeriz.
"O günkü okura göre yazılmıştır," demek bile bu türün kıymetine dokunan bir leke olacaktır. Romantizm kendi içinde bütünlüğü ve sırları olan bir türdür. Gotik edebiyat, ağır ve yavaş değildir. Bilakis, kendi içinde olabildiğince sade ve yeterince hızlıdır. Hele ki yararcı bir açıdan inceleyip türün bugünkü satış rakamlarına hiç bakmamak gerekir. Gerçi Gotik edebiyatın yarattığı kapital az da değildir; zira, bugünkü milyon dolarlık doğaüstü kurgu piyasasının (romanlar, oyunlar, filmler ve diziler) temellerini o atmış, fenomenlere o sebep olmuştur.
Karakter: Canavar.
Kont Drakula bir canavardır; vampir değildir.
Hayır, elbette vampirdir; ancak romandaki yedi ana karakter için o 'vampirik şey' esasında bir canavardır.
Günümüz vampir karakterlerine baktığımızda genellikle fazlasıyla insanileştirilmiş karakterler karşımıza çıkar. (Başta Masquerade'dekiler olmak üzere, kimi
kadim vampiri saymıyorum)
Bunun sebebi çağdaş kurgunun gereksinimleridir. 21inci yüzyıl'da vampirler, antagonistten ziyade ana karater olmuş, antagonist olanları bile kurgu örgüsünü zenginleştirebilmek için insanileştirilmiştir.
İnsanileştirmek lafım yanlış anlaşılmasın. Buradaki insaniyet, Hitler'i de, Rumi'yi de aynı anda içine alan bir insanlık kümesidir.
İyisiyle ve kötüsüyle; en nihayetinde iç çekişmeleri, davaları olan; bu davaları insani vasıflara dayandıran bir vampir kimliği ortaya çıkmıştır.
Bu oluşum 20. ve 21. yüzyıla egemen olan felsefi akımlardan kaynaklanır. (Varoluşçuluk, Modernizm, Postmodernizm derken ortaya çıkan kolektif zihin...)
Artık insanlar, 'güçlenmiş', 'değişmiş', 'lanetlenmiş', 'v2.0' olmuş insan karakterlerine rağbet etmektedir. Kendini yerine koymak istedikleri şey budur. Vampir -ve diğer doğaüstü- karakterler, değişmek, öteye geçmek için bir kapıdır.
Kont Drakula ise insaniyet namına neredeyse hiçbir şey taşımaz.
Bir yabancıdır. Klinik tanımıyla, bir psikopattır.
Coppola'nın çektiği filmde arkaplanda bir aşk hikayesi görmekte, Kont Drakula'nın insani tarafına tanıklık etmekteyiz. Oysa ki, Kont Drakula romanda deneyler yapan bir çocuk olarak tanımlanır. (Sizi bilmem ama çocuklar beni her zaman korkutmuştur. İnsanlığın maskesinin düştüğü anın çocuklarda gizli olduğuna inanırım. Acımasızlık, açgözlülük ve kin hakimiyetindeki davranışları, toplumsal kurallar ile daha bastırılmamıştır. Bu şekilde bakıldığında romandaki Drakula da tam anlamıyla bir çocuktur.)
Stoker bahis konusu Kont olduğunda aşktan bahsetmez. Tanımlanmamış cinsel bir çekim ile önce Lucy Westenra'ya sonra da Mina Murray'e musallat olur. Onlardan beslenme arzusu ve onları vampire çevirme isteğinden başka bir şey görmeyiz. İşte bu, Drakula'yı canavar yapan en önemli detaydır. Saldırganlığının sebebi yalnızca 'istemek'ten ileri gelmektedir. Başka hiçbir şey değildir.
Görüntü: Çirkin
Coppola'nın
Bram Stoker's Dracula filminde Kont Drakula'yı oynayan Gary Oldman, romandaki karaktere kıyasla biraz fazla yakışıklıdır.
Romandaki görüntü, karakterin canavarlığını desteklercesine grotesktir.
İnce uzun bir adam olan Kont'un gagayı andıran bir burnu, simsiyah bıyıkları ve ucu sivri bir sakalı vardır. Kıpkırmızı dudaklar, soluk bir ten ve her zaman çok keskin olduğu gözlemlenebilen dişler (yalnızca köpek dişleri değil!) bu imajın tamamlayıcılarıdır. Kont, beslendikçe gençleşir ve daha sağlıklı bir görünüm kazanır; ancak hiçbir zaman güzelleşmez. Sinirlendiğinde ise gözlerinde kırmızı bir ışık belirir.
Kimlik
Bram Stoker bilindiği gibi Kont Drakula'yı Vlad Tepes'ten esinlenerek yaratmıştır. Romanda Kont'un soyunu Szekely'lere (bir grup Macar) dayandırmaktadır. Slovak ve Tzigan (Balkan: Çingene) halklarıyla iletişimi dışında dış dünya ile neredeyse hiç bağlantısı yoktur. Arka plan için anlatılan general kimliğinde ise kendi askerlerini Türkler tarafından imha edilmesi için bırakan korkak-acımasız bir adam görmekteyiz.
Zayıflıkları
"Edebiyatta her canavarın bir zayıf noktası vardır," dendiği anda birileri çıkıp Cthulhu'yu örnek gösterir ve aniden hava kararır.
Yüce Eskilerin olmasa da, dünyanın en popüler vampirinin zayıflıkları vardır.
Kutsal:
Kont Drakula kendisine yöneltilen haçtan çekinmekte, üzerine haçla gidildiğinde kaçmaktadır. Ancak haçla temas halinde yanma gibi bir olgu gözlenmez. Romanın ilk bölümlerinde, Kont, öfkelendiği bir anda kaza eseri Jonathan Harker'ın boynundaki haçlı tespihe dokunmış ve tam o anda öfkesi yok olmuştur.
Kutsal Ekmek diğer vampir hikayelerinde neredeyse hiç rastlanmasa da Drakula'da çok güçlü bir silahtır. Kont ve diğer vampirler kutsal ekmekle çizilmiş bir sınırı asla geçemezler. Yavaşça vampire dönüşmekte olan Mina Harker'ın alnına dokunan bir kutsal ekmek parçası cildini dağlamış, ona içindeki zehri anımsatan bir iz bırakmıştır. (Bu iz Drakula Hakkın rahmetine kavuştuğunda yok olur.)
Kutsal mekanlara girip girememe konusuna değinilmemiştir, ancak Kont'un Londra'da satın aldığı ve yaşadığı evlerden birinin eski bir manastır olduğunu görmekteyiz.
Aynalar ve Gölgeler:
Kont'un aynalarda yansıması görünmez ve kalesinde hiç ayna yoktur. Bunların dışında Jonathan Harker, Kont'un gölgesinin de olmadığına şahitlik etmektedir.
Sarımsak:
Romanda, başta çiçekleri olmak üzere, sarımsağı güçlü bir çözüm olarak görmekteyiz . Sarımsak çiçeklerinden yapılmış bir kolye, Kont'un Lucy Westenra'dan beslenmesini engellemiştir. Yine benzer bir biçimde Van Helsing odaların bazı yerlerine sarımsak koyup bunu bir 'uzaklaştırıcı' olarak kullanmıştır. Vampire dönüşmüş Lucy'i öldürmenin en kesin yöntemi olarak da şöyle demektedir: "Onun kafasını keseceğim, ağzını sarımsakla dolduracağım ve vücuduna bir kazık çakacağım."
Bunların dışında, romandaki bir sahnede Kont'un sarımsak çiçeğinden kolyeyi gördüğünde sinirlendiğini anlıyoruz.
Kazık Çakma ve, Racon Değil, Kafa Kesme:
Kont Drakula'nın Transilvanya'daki gelinleri kafaları kesildiğinde toza dönüşüp yok olmuşlardır. Buna karşın Kont önce boğazı kesilerek zayıf düşürülmüş ardından kalbine saplanan bir bıçakla imha edilmiş; toza dönüşmüştür. Buradaki önemli husus kazığın tahta veya gümüş gibi bir malzeme olmasının zorunlu olmamasıdır. Lord Godalming'in Lucy Westenra'nın kalbine çaktığı kazık, sivriltilmiş ve ucu yakılarak sertleştirilmiş tahta bir kazıktır. Bu kazığın tahta olmasının özel bir sebebi olmadığını, taşımasının rahat olmasından kaynaklandığını düşünebiliriz.
Vampirliğinden bu şekilde arındırılan kişilerin ruhlarının huzura ermediği aşikardır. Bu yüzden Vampir Lucy yok edilirken Van Helsing İncil'den gerekli ayetleri okuyarak ruhunu özgür bırakmıştır.
Gün Işığı:
Sanılanın aksine güneş ışığının Drakula üzerinde ölümcül bir etkisi yoktur. Elbette gündüzleri doğaötesi güçleri azalır; ancak kendini tabuta kapatıp uyumak zorunda değildir. Bazı sahnelerde Kont'u gündüz vakti dışarıda görmekteyiz.
Akan Su:
Folklorik efsanelere göre vampirler akmakta olan suyu (nehir, dere, çay) geçemezler. Drakula da bu şekilde sınırlanmıştır. Kendi arzusuyla -iradesiyle- akan suyu geçemez; fakat bir başkasının onu taşıyarak geçirmesi ile bu sorunu aşabilir. Denizden karaya çıkmak ise onun için sorun değildir. Keza, romanın en başında Whitby'e yanaşan Demeter adlı gemiden karaya atlayan iri köpek Drakula'nın ta kendisidir!
Davet Edilmeden Girememe: Kont içeriden birisi tarafından davet edilmeden hiçbir konuta giremez. Davetin bir kere gerçekleştirilmiş olması ise defalarca girip çıkabilmesi için yeterlidir. Romanda Renfield adlı akıl hastası Drakula'nın sözlerine kanmış ve onu hastane-ev'e davet etmiş, Mina Harker'dan beslenmeye başlamasına sebep olmuştur. Unutmamak gerekir ki Renfield evin sahibi değil; yalnızca evde yaşayanlardan birisidir.
Toprak:
Kont'un en önemli özelliklerinden biri de sahibi olduğu toprağa fazlasıyla bağlı olmasıdır. Kendi bulunduğu yörenin toprağı onun için kutsaldır ve gündüzleri ancak o toprakta uyuyabilir. Bu yüzden İngilitere'ye gelirken yanında 20 kasa kadar Transilvanya toprağı getirmiştir. (Detay: Kargo Beyannamesinde "deneysel amaçlı toprak" yazmaktadır) Daha önce de belirttiğim gibi Stoker, Drakula'nın gündüzleri gezebildiğini göstermiş, ancak bunun sınırını anlatmamıştır. Mantıklı bir çıkarım yaptığımızda Kont'un kısa bir süreliğine de olsa her gün bu toprakta yatması gerektiğini, aksi takdirde güçsüz düşeceğini düşünebiliriz. Ana karakterler de işte bu yüzden, Kont'un Londra'da çeşitli semtlerde sakladığı bu toprak kasalarını bulup, 'temizleme' işlemine tabi tutmuşlardır.
Temizleme, bahsi geçen toprağın kutsal ekmek ve haç yardımıyla kutsanması şeklinde olur. Bu şekilde Tanrı katında kutsanmış toprak Drakula için kutsallığını yitirir.
Yalnız unutulmamalıdır. Kendi toprağında uyumak Drakula'nın hipnotik gücünü kullanmasına engel değildir. Drakula, Auspex disiplinindeki gibi, uyku esnasında etkisi altındakilerle iletişime geçebilir.
Diğer Uzaklaştırıcılar:
Aşağıda Van Helsing'in ağzından Drakula hakkında bilinenlerin İngilizce bir özeti var. O konuşmaya yapmadan önce dile getirdiği bazı uzaklaştırıcılar ise şunlardır: Haç, Mountain Ash adı verilen bitki, sarımsak çiçeği, yaban gülü...
Doğaüstü Güçleri:
Fiziksel:
Van Helsing Kont Drakula'nın 20 adam kuvvetinde olduğunu iddia eder. Renfield'i duvarlara çala çala öldürmesi veya hayvanat bahçesinde kurt kafesinin demirlerini elleriyle bükmesi bu kuvvetin kanıtıdır. [Potence]
Aynı zamanda şeytani bir hızlılığa sahip olduğu romanın sonlarında gözümüze çarpar. [Celerity]
Bunların haricinde uşaklarının da güç kazandığını görmekteyiz. [Ghoul'ların Potence edinmesi]
Yakan Bakış:
Burning Gaze... Kont Drakula öfkeliyken doğaüstü bakış yeteneği ile düşmanlarının fiziksel gücünü azaltabilmektedir. [Presence'deki Dread Gaze'in bu gücün bir varyasyonu olduğunu düşünebiliriz.]
Etereal Form:
Tam olarak etereal sayılmasa da, hem Kont'ta hem de vampire dönüşen Lucy Westenra'da incecik kapı aralıklarından süzülebilme özelliği olduğunu görüyoruz. [Obtenebration]
Tırmanma:
Jonathan Harker, Kont'u kalesinin dış duvarlarında baş aşağı, bir örümcek gibi yürürken görmüştür. Daha sonra Van Helsing de bu yeteneği doğrular.
Hayvanlar Üzerinde Etkisi:
Kont Drakula'nın hayvanlarla yoğun bir etkileşimi olduğunu görüyoruz. Daha romanın en başında bir fısıltıyla atları sakinleştirip, bir bakışıyla kurtları susturuyor. Sıçan, sinek ve güveleri emrine çağırabiliyor.
Ayrıca Kont, kurtları evcil hayvan olarak görmekte ve onları etkisi altına alabilmektedir.
Lucy Westenra'ya musallat olduğu sıralarda, Van Helsing, Lucy'nin camının önüne sarımsak hattı koymuş ve Kont'un psişik etkisinin içeri girmesini engellemiştir. Bunun üzerine Kont hayvanat bahçesinden 'Bersicker' (Berserker) adındaki kurdu kaçırmış; kurdun Lucy'nin camını kırmasını sağlayıp büyülü korumayı bozmuştur. [Buraya kadar komple Animalism]
Kont'un hayvanlarla diğer alakası da kendi formunu hayvana dönüştürebilmesidir.
Köpeğe dönüşüp bir başka köpekten; yarasaya dönüşüp Lucy Westenra'dan beslendiğini görmekteyiz. [Protean]
Yarasa formundayken hala psişik güçlerini kullanabilen Kont bu şekilde zaten uyurgezer olan Lucy Westenra'yı cama çağırmakta ve pencereyi açtığında ondan beslenmektedir.
Kont'un manyaklığının bir diğer delili de uluyan kurtları kast ederek, bütün içtenliğiyle "Listen to them- Children of the night! What music they make!" demesidir. Bir Undead Cesar Millan havası sezmemek imkansızdır.
Elementler:
Kont elemental toza dönüşebilmekte ve diğer doğa elementlerini rahatlıkla kontrol edebilmektedir. Sise dönüşebildiğini söyleyemesek de sis bastırabilmekte, fırtına çıkartıp, rüzgarın yönünü belirleyebilmektedir. Zaten bu özelliği sayesinde içinde bulunduğu yelkenlinin İngiltere'den Karadeniz'e olabildiğinden daha hızlı bir şekilde dönmesine sebep olmuştur. [Protean, Rego Tempestas ve Koldunic Sorcery]
Psişik, Hipnotik Etkileri:
Drakula'da yoğun miktarda psişik ve telepatik gücün kullanımına şahit oluyoruz. Bu gücün zayıf iradeli insanlar üzerinde daha kuvvetli olduğu rahatça anlaşılıyor. Başta deli Renfield olmak üzere, kanını içtiği Lucy'e telepatik emirler verebilmekte, ancak, hem kanını içtiği hem de kendi kanından içirdiği Mina'ya aynısını yapamamaktadır.
Emir verememesi Mina ile arasındaki psişik bağın daha güçsüz olduğu anlamına gelmemektedir. Tam tersine çok daha güçlüdür ve Van Helsing'in Mina'yı hipnotize ederek vampirin zihnine ulaşmasına olanak tanımıştır. Mina gündüzleri vampirin duyularının ilettiği bütün bilgiyi Van Helsing'e aktarmış, bu sayede vampirin seyahatinin hangi safhasında olduğunu anlamışlardır.
Tabii karakterlerimiz daha sonradan bu bağlantının iki taraflı çalıştığı çaktıklarında iş işten geçmiştir. [Auspex]
Diğer Öğeler:
Kan:
Drakula romanında 'kana susamışlık' tema olarak karşımıza fazla çıkmamaktadır.
Kont kan içmektedir; ancak bunu ilkel bir açlıkla değil, bilinçli bir arzuyla yapmaktadır.
Kan, hayattır. Hayat, tüketildiği takdirde, tüketen kişinin canına can katar. Kont bu fikri deli Renfield'a da benimsetmiş, onun sırasıyla sinekleri örümceklere, örümcekleri kuşlara yedirmesine sebep olmuştur. Besin piramitinde en tepede olmanın önemli olduğunu düşünen Renfield kuşları yedirmek üzere bir kedi ister, çünkü kedi kuşları yerse bütün bu hayvanların canı kedinin canına katılacak ve en sonunda Renfield da kediyi yediğinde hepsinin hayatına sahip olacaktır. Ancak isteği reddedilince üzülen Renfield midesindeki kuşlarla yetinmek zorunda kalır.
Kont uzun süre boyunca öldürmeden tek bir bireyden beslenebilir. Birey zamanla güçsüzleşir ve en sonunda da ölür. Beslenme neticesinde kurbanının boynunda kenarları beyaz iki küçük yara oluşur. Bu yaralar boğaz ağrısı yapar.
Kont'un açlığı büyük boyutlarda olmamasına rağmen beslenme tercihleri obsesiflik gösterir. Tek bir kaynaktan beslenmesi, bu kaynağın da güzel bir kadın olması tesadüf değildir.
Lucy vampire dönüştükten sonra çocuklardan beslenmiştir. Onun tarafından kaçırılıp yarı baygın bir biçimde bırakılmış çocuklar onu "güzel kadın" diye anımsamaktadır. Buradan anlaşıldığı üzere Bram Stoker'ın mitindeki vampirler yalnızca cinsel çekiciliklerini değil, "şirinliklerini" de bir olta olarak kullanmaktadır.
Kan ile ilgili belirtmem gereken son şey ise vampirin kendi kanıyla beslediği kişileri istediği zaman çağrılabilir(summon) olmasıdır. [Presence]
Dönüştürme:
Romanda vampire dönüşme/dönüştürme kuralları açıkça ifade edilmemektedir. Van Helsing vampirlerin ne denli kötü yaratıklar olduğunu anlatırken, sürekli beslenerek çoğaldıklarından yakınır. Kişinin vampir olması için en az üç kere vampir tarafından ısırılması yeterli görünmektedir. Ancak Kont Drakula Mina Murray'i üç defa ısırmakla kalmamış, bir de ona kendi kanından vermiştir. (Göğsündeki bir yaradan gelen kanla)
Bu hal 'Kan Vaftizi' diye anılmaktadır. Kişi vampir kanıyla lekelendiğinde neredeyse vampir kadar lanetli bir hal almaktadır. Kutsal olan şeyler ona zarar vermekte, sarımsaktan rahatsız olmaktadır. Kan Vaftizine uğrayan kişinin öldüğü anda vampir olması kesindir. Van Helsing normal beslenme yüzünden ölen kişilerde; uykuda ölenlerin vampir olduğunu, uyanıkken ölenlerin ise vampir olmadıklarını belirtmiştir.
Hem Mina'nın hem de Lucy'nin dönüşümleri uzun süreli olaylardır. Zayıf düşen bu kadınlar son günlerine doğru günün belli saatlerinde (öğlen güneş tam tepedeyken, güneş batarken ve doğarken) vampir-sel bir takım tavırlar takınır ve saldırganlaşırlar. Bu anlarda cinsel çekiciliklerinin de arttığı belirtilmiştir. Dönüşümlerinde çaresiz kalınan noktaya ise dişlerin keskinleşmesinden sonra gelindiğini anlamaktayız.
Vampir dönüşümü Stoker'ın Drakula'sında bir virüs veya bir bulaşım değil, daha ziyade bir büyüdür. Folklörde (ve kimi okült kaynaklarında) büyü yapan kişinin ölmesi büyünün bozulmasına sebep olduğu bilinir. Burada da durum benzerdir. Mina değişmek üzereyken Drakula öldürüldüğü için Mina'nın üzerindeki etki yok olur.
Üç Kız Kardeş:
Kont'un kalesinde yaşamakta olan bu üç kız kardeş zaman zaman roman haricinde Drakula'nın gelinleri olarak tanımlanır. Drakula'nın bu hanım kızlarla aktif bir gönül ilişkisi olmadığı gibi, aralarında bir ast-üst ilişkisi de yoktur. Drakula'nın emrinde değildirler ve onun kalesinde onun kurallarını çiğnemeye -az da olsa- cüret edebilirler. Güzellikleri ile iki ana kahramanı kısa süreliğine de olsa hipnotik etki altına almışlardır. [Dominate-Presence] Aniden yok olabilirler. [Obfuscate] Ateşten korkarlar.
Hazır Bram Stoker Demişken: Undead Mevzusu Türkiye'de zamanında 'undead' kelimesinin çevirisi için harika kavgalar cereyan etmişti. İngilizcedeki popülerliği, Bram Stoker'ın Dracula'da kelimeyi "Un-Dead" şeklinde kullanmasıyla artmış bir kelimeye düzgün bir Türkçe çeviri bulmaya çalışırken Dungeons & Dragons'ın ilk Türkçe baskısına undead, 'namevt' olarak girdi.
Biz "Namevt de ne?" derken birileri açıkladı. "Arapça, na olumsuz eki, mevt de ölü demek."
Bu konuda şunu söylemem gerekiyor:
İngilizcede bütün undead'leri (bansheeler, lichler, hayaletler, vampirler, zombiler vs) karşılayacak bir söz olmadığı için un-dead diye bir kelime oluşmuştur.
Türkçede ise bütün o undead'leri karşılayacak bir kelime zaten vardır ve o da 'Hortlak'tır. Hortlamak diye bir tabir vardır. Uydurma değildir, ananeler babanneler bile kullanır.
Monstrous Manual'de görebileceğiniz bütün (90%) o undead'ler, hakikaten hortlamış yaratıklardır. Hortlak kelimesinin bir yaratığı kapsamadığını düşünüyorsanız, kelimeyi yeterince benimsememişsiniz, kullanmamışsınız demektir.
Buzdolabı yerine fric demeye alışmış olsaydık, birisi buzdolabı çevirisini teklif ettiğinde gülerdik. Aynen öyle, hortlak da az biraz gülünç geliyor, ama biraz şans tanımak lazım, diye düşünüyorum. linguistiks böyle bir şey, de mi? =D
Her Neyse,
Sonuç olarak deşip de çıkarabildiklerim bu kadar.
(Viktorya Döneminde bile Türkiye, Bulgaristan ve Romanya'da rüşvetin ne denli geçerli bir anahtar olduğu konusunu saymazsak...)
Yazarın hikaye örgüsü ve betimlemeleriyle verdiğinin haricinde bir de Van Helsing'in kendi ağzından yaptığı "Vampir" analizi var.
Buyrun:
"There are such beings as vampires, some of us have evidence that they exist. Even had we not the proof of our own unhappy experience, the teachings and the records of the past give proof enough for sane peoples. I admit that at the first I was sceptic. Were it not that through long years I have trained myself to keep an open mind, I could not have believed until such time as that fact thunder on my ear.`See! See! I prove, I prove.' Alas! Had I known at first what now I know, nay, had I even guess at him, one so precious life had been spared to many of us who did love her. But that is gone, and we must so work, that other poor souls perish not, whilst we can save. The nosferatu do not die like the bee when he sting once. He is only stronger, and being stronger, have yet more power to work evil. This vampire which is amongst us is of himself so strong in person as twenty men, he is of cunning more than mortal, for his cunning be the growth of ages, he have still the aids of necromancy, which is, as his etymology imply, the divination by the dead, and all the dead that he can come nigh to are for him at command, he is brute, and more than brute, he is devil in callous, and the heart of him is not, he can, within his range, direct the elements, the storm, the fog, the thunder, he can command all the meaner things, the rat, and the owl, and the bat, the moth, and the fox, and the wolf, he can grow and become small, and he can at times vanish and come unknown. How then are we to begin our strike to destroy him? How shall we find his where, and having found it, how can we destroy? My friends, this is much, it is a terrible task that we undertake, and there may be consequence to make the brave shudder. For if we fail in this our fight he must surely win, and then where end we? Life is nothings, I heed him not. But to fail here, is not mere life or death. It is that we become as him, that we henceforward become foul things of the night like him, without heart or conscience, preying on the bodies and the souls of those we love best. To us forever are the gates of heaven shut, for who shall open them to us again? We go on for all time abhorred by all, a blot on the face of God's sunshine, an arrow in the side of Him who died for man. But we are face to face with duty, and in such case must we shrink? For me, I say no, but then I am old, and life, with his sunshine, his fair places, his song of birds, his music and his love, lie far behind. You others are young. Some have seen sorrow, but there are fair days yet in store. What say you?"
...
"All we have to go upon are traditions and superstitions. These do not at the first appear much, when the matter is one of life and death, nay of more than either life or death. Yet must we be satisfied, in the first place because we have to be, no other means is at our control, and secondly, because, after all these things, tradition and superstition, are everything. Does not the belief in vampires rest for others, though not, alas! for us, on them! A year ago which of us would have received such a possibility, in the midst of our scientific, sceptical, matter-of-fact nineteenth century? We even scouted a belief that we saw justified under our very eyes. Take it, then, that the vampire, and the belief in his limitations and his cure, rest for the moment on the same base. For, let me tell you, he is known everywhere that men have been. In old Greece, in old Rome, he flourish in Germany all over, in France, in India, even in the Chermosese, and in China, so far from us in all ways, there even is he, and the peoples for him at this day. He have follow the wake of the berserker Icelander, the devil-begotten Hun, the Slav, the Saxon, the Magyar.
"So far, then, we have all we may act upon, and let me tell you that very much of the beliefs are justified by what we have seen in our own so unhappy experience. The vampire live on, and cannot die by mere passing of the time, he can flourish when that he can fatten on the blood of the living. Even more, we have seen amongst us that he can even grow younger, that his vital faculties grow strenuous, and seem as though they refresh themselves when his special pabulum is plenty.
"But he cannot flourish without this diet, he eat not as others. Even friend Jonathan, who lived with him for weeks, did never see him eat, never! He throws no shadow, he make in the mirror no reflect, as again Jonathan observe. He has the strength of many of his hand, witness again Jonathan when he shut the door against the wolves, and when he help him from the diligence too. He can transform himself to wolf, as we gather from the ship arrival in Whitby, when he tear open the dog, he can be as bat, as Madam Mina saw him on the window at Whitby, and as friend John saw him fly from this so near house, and as my friend Quincey saw him at the window of Miss Lucy.
"He can come in mist which he create, that noble ship's captain proved him of this, but, from what we know, the distance he can make this mist is limited, and it can only be round himself.
"He come on moonlight rays as elemental dust, as again Jonathan saw those sisters in the castle of Dracula. He become so small, we ourselves saw Miss Lucy, ere she was at peace, slip through a hairbreadth space at the tomb door. He can, when once he find his way, come out from anything or into anything, no matter how close it be bound or even fused up with fire, solder you call it. He can see in the dark, no small power this, in a world which is one half shut from the light. Ah, but hear me through.
"He can do all these things, yet he is not free. Nay, he is even more prisoner than the slave of the galley, than the madman in his cell. He cannot go where he lists, he who is not of nature has yet to obey some of nature's laws, why we know not. He may not enter anywhere at the first, unless there be some one of the household who bid him to come, though afterwards he can come as he please. His power ceases, as does that of all evil things, at the coming of the day.
"Only at certain times can he have limited freedom. If he be not at the place whither he is bound, he can only change himself at noon or at exact sunrise or sunset. These things we are told, and in this record of ours we have proof by inference. Thus, whereas he can do as he will within his limit, when he have his earth-home,his coffin-home, his hellhome, the place unhallowed, as we saw when he went to the grave of the suicide at Whitby, still at other time he can only change when the time come. It is said, too, that he can only pass running water at the slack or the flood of the tide. Then there are things which so afflict him that he has no power, as the garlic that we know of, and as for things sacred, as this symbol, my crucifix, that was amongst us even now when we resolve, to them he is nothing, but in their presence he take his place far off and silent with respect. There are others, too, which I shall tell you of, lest in our seeking we may need them.
"The branch of wild rose on his coffin keep him that he move not from it, a sacred bullet fired into the coffin kill him so that he be true dead, and as for the stake through him, we know already of its peace, or the cut off head that giveth rest. We have seen it with our eyes.
"Thus when we find the habitation of this man-that-was, we can confine him to his coffin and destroy him, if we obey what we know. But he is clever. I have asked my friend Arminius, of Buda-Pesth University, to make his record, and from all the means that are, he tell me of what he has been. He must, indeed, have been that Voivode Dracula who won his name against the Turk, over the great river on the very frontier of Turkey-land. If it be so, then was he no common man, for in that time, and for centuries after, he was spoken of as the cleverest and the most cunning, as well as the bravest of the sons of the `land beyond the forest.' That mighty brain and that iron resolution went with him to his grave, and are even now arrayed against us. The Draculas were, says Arminius, a great and noble race, though now and again were scions who were held by their coevals to have had dealings with the Evil One. They learned his secrets in the Scholomance, amongst the mountains over Lake Hermanstadt, where the devil claims the tenth scholar as his due. In the records are such words as `stregoica' witch, `ordog' and `pokol' Satan and hell, and in one manuscript this very Dracula is spoken of as `wampyr,'which we all understand too well. There have been from the loins of this very one great men and good women, and their graves make sacred the earth where alone this foulness can dwell. For it is not the least of its terrors that this evil thing is rooted deep in all good, in soil barren of holy memories it cannot rest."
Dracula, Chapter 18 - Bram Stoker
Can Toraman
Edinburgh Belediye Encümeni, Midlothian Geliştirme Derneği Baş Katibi, Morningside Muhtarı, Ogilvie Klanı Fahri Sekreteri
